جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی

جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی

جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست را به شکل کلی به دو دسته تقسیم می‌کنند: دستگاه‌های تهاجمی یا تخریبی (انهدامی) که پوست را گرم نموده و تبخیر می‌کنند و دستگاه‌های غیرتهاجمی یا غیرتخریبی (غیر انهدامی) که پوست را بدون تبخیر و برداشتن بافت­ها گرم می‌کنند. دستگاه‌های تهاجمی را به عنوان رنگدانه هدف قرار می‌دهند و عمدتاً برای جوانسازی پوست و کاهش چین‌وچروک‌ها و ضایعات پیگمانته بکار می‌روند. دستگاه‌های غیرتهاجمی طیف وسیعی از رنگدانه ها را هدف قرار می‌دهند. بعضی از دستگاه‌های غیرتهاجمی مانند مواردی که جهت جوانسازی پوست و رفع چین‌وچروک‌ها استفاده می‌شوند آب را هدف قرار می‌دهند. سایر دستگاه‌ها ملانین، اکسی هموگلوبین و جوهر خالکوبی را هدف قرار داده و کاربردهای وسیع آن‌ها شامل رفع موهای زائد، برداشت تاتو (خالکوبی) و درمان ضایعات عروقی و پیگمانته است.  در این مقاله با توجه به منبع علمی مباحثی در مورد جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بیان شده است.

جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو؛ لیزرهای فرکشنال (تفکیکی)

اصطلاح فرکشنال (تفکیکی) حاکی از روشی از وارد نمودن انرژی لیزر به پوست است که در آن بخشی (fraction) از پوست به شکل ستون‌های میکروسکوپی تحت عنوان مناطق افزایش دمای میکروسکوپی (MTZ) گرم می‌گردد. MTZها به‌طور رایج پهنایی در حدود ۳۰۰  میکرومتر داشته و الگوی شبکه‌ای شکل دارند که از روی سطح پوست به شکل نقاط یا پیکسل‌های کوچک مشاهده می‌شوند. عمق نفوذ لیزرهای فرکشنال بین ۳۰۰ میکرومتر تا ۱/۵ میلی‌متر است. مناطق درمان نشده بین MTZها به عنوان مخزنی از سلول‌های زایا عمل می‌کنند که به نواحی درمان شده مهاجرت نموده و منجر به تسهیل بهبود فوری می‌گردند. فرایند ترمیم زخم سبب تحریک کلاژن سازی و بازآرایی (remodeling) درمی می‌گردد. درمان پوست با لیزرهای فرکشنال تحت عنوان فتوترمولیز فرکشنال اطلاق می‌گردد. لیزرهای فرکشنال بیش از همه برای جوانسازی پوست بکار می‌روند و ممکن است تهاجمی یا غیرتهاجمی باشند.

لیزرهای فرکشنال تهاجمی بافت‌های MTZها را تبخیر می‌کنند و یک زخم باز را باقی می‌گذارند اما لیزرهای فرکشنال غیرتهاجمی بافت‌های MTZها را منعقد نموده و لایه شاخی سالم می‌ماند. لیزرهای فرکشنال دسته اشعه تفکیکی را با استفاده از روش‌های مختلف به پوست می‌تابانند. در برخی دستگاه‌ها یک غلتک یکبار مصرف بر روی نوک دستگاه استفاده می‌شود که به شکل مداوم در طی درمان در عرض پوست حرکت می‌کند. سایر دستگاه‌ها از روش استامپ زنی استفاده می‌کنند که در آن یک عدسی در داخل هندپیس هر بار که پالس لیزر می‌تابد دسته اشعه را تفکیک نموده و در نتیجه تمامی پیکسل‌ها با یکبار تابیدن ایجاد می‌گردند. در انواع دیگری از دستگاه‌ها از یک اسکنر جهت تفکیک اشعه و قرار گرفتن پیکسل‌ها به شکل متوالی بر روی پوست با الگوی ثابت یا اتفاقی در طی پالس لیزر استفاده می‌شود. لیزرهای فرکشنال در فصل جوانسازی پوست بیشتر موردبحث قرار می‌گیرند.

جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی
جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی

نور پالسی شدید (IPL)

دستگاه‌های نور پالسی شدید (IPL) طیف وسیعی از امواج بین ۱۲۰۰-۵۰۰ نانومتر را از خود ساطع می‌کنند. پرتوهای IPL توسط یک لامپ درخشان تولید شده و با عبور از یک سر یاقوت یا کوارتز به پوست منتقل می‌شوند. با قرار دادن فیلترهایی در مسیر نور جهت انتخاب برخی طول‌موج‌های خاص و حذف طول‌موج‌های نامطلوب این پرتوها تحت پالایش قرار می‌گیرند. گرچه نوری که توسط دستگاه‌های IPL ساطع می‌شود چندرنگی (پلی کروماتیک) و غیر همگرا (غیر لیزر) است اما همچنان از اصول فتوترمولیز انتخابی تبعیت می‌کند. تاباندن طیفی از طول‌موج‌ها بجای یک طول‌موج منفرد سبب می‌شود که رنگدانه های مختلف (ملانین، اکسی هموگلوبین و به میزان کمتری آب) و اهداف با عمق‌های گوناگون هدف قرار بگیرند. متعاقباً IPLها کاربردهای گسترده‌ای دارند که عبارتند از: درمان پیری پوست ناشی از سن شامل ضایعات عروقی و پیگمانته، رفع موهای زائد و به میزان کمتری رفع چین‌وچروک‌ها.

طول‌موج‌های کوتاه (۵۵۰ – ۵۱۵ نانومتر) جهت درمان ضایعات سطحی و پوست‌های با انواع فیتزپاتریک روشن و طول‌موج‌های بلند (بیش از ۵۷۰ نانومتر) به منظور درمان ضایعات عمقی‌تر و انواع پوست‌های فیتزپاتریک تیره بکار می‌روند. تولیدکننده‌های مختلف دستگاه‌های IPL از روش‌های مختلف فیلتر کردن طول‌موج‌ها استفاده می‌کنند. دستگاه‌های IPL از مجرایی از فیلترهای حذف‌کننده جهت ممانعت از عبور برخی طول‌موج‌های نامطلوب استفاده می‌کنند. عدد مرتبط با فیلتر نشان‌دهنده کوتاه‌ترین طول‌موجی است که به پوست تابیده می‌شود. فیلترهای رایج ۵۱۵، ۵۵۰، ۵۶۰، ۵۷۰، ۵۹۰، ۶۱۵ و ۶۴۵، ۶۹۵ و ۷۵۵ نانومتر می‌باشند. در این دستگاه‌های IPL برای تمامی درمان‌ها از یک هندپیس استفاده می‌شود اما فیلترهای حذف‌کننده قابل تعویض بوده و در داخل هندپیس جا می‌خورند.

لیزرهای با پالس بسیار کوتاه (Q-Switching و Mode-locking)

لیزرهای Q-Switching (یا Quality-switching) و Mode-locking توانایی ایجاد پهنای (طول مدت) پالس بسیار باریک به ترتیب در حد نانوثانیه و پیکوثانیه را دارا می‌باشند. این لیزرهای با پالس‌های بسیار کوتاه جهت برداشتن خالکوبی و درمان ضایعات پیگمانته بکار می‌روند. این دستگاه‌ها از اصول فتوترمولیز انتخابی و ارتعاش فتوآکوستیک تبعیت می‌کنند. ارتعاش فتوآکوستیک در اثر وارد نمودن پالس‌های سریع و پرانرژی با مدت‌زمان (پهنای پالس) کوتاه رخ می‌دهد که سبب لرزش و قطعه‌قطعه شدن ضایعات هدف به اجزاء کوچک‌تر و در نتیجه افزایش احتمال حذف آن‌ها می‌گردد. ذرات جوهر خالکوبی و ملانوزومها اندازه بسیار کوچکی داشته و از زمان آرامش گرمایی اندکی برخوردار هستند. لذا به پهنای (طول مدت) پالس بسیار کوتاه پاسخ می‌دهند.

درحالی‌که اکثر لیزرهای با پالس کوتاه جهت درمان ضایعات اپیدرمی بکار می‌روند، لیزرهای QS1064 نانومتر به دلیل طول‌موج بیشتر، نفوذ عمقی‌تری داشته و جهت درمان پیگمانتاسیونهای درمی مثل ملاسما بکار می‌روند. لیزرهای Q-Switched رایج شامل انواع ۵۳۲، ۵۸۵، ۶۵۰، ۶۹۴، ۷۵۵ و ۱۰۶۴ نانومتر و لیزرهای پیکوثانیه شامل انواع ۵۳۲ و ۷۵۵ نانومتر هستند.

جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی
جدیدترین دستگاه‌های لیزر مو و پوست بر اساس تکنولوژی

لیزر Nd-YAG

Nd:YAG می‌تواند طول‌موج‌های زیادی را تولید کند. Nd:YAG کریستالی است که بخش کوچکی از ایتریوم آن توسط نئودیمیوم جایگزین شده (با نئودیمیوم تقویت‌شده) و در نتیجه توانایی ساطع نمودن لیزر را پیدا کرده است. Nd:YAG به‌طور رایج نور با طول‌موج ۱۰۶۴ نانومتر را از خود ساطع می‌کند، گرچه بسته به منبع انرژی خارجی آن می‌تواند لیزرهای ۹۴۰، ۱۳۲۰ و ۱۴۴۰ نانومتر را نیز تابش نماید. نوع نور تابیده شده قابل‌تبدیل نیست و هر دستگاه Nd:YAG تنها یکی از این طول‌موج‌ها را ساطع می‌کند.

لیزر پتاسیم تیتانیل فسفات (KTP)

لیزر پتاسیم تیتانیل فسفات (KTP) یک نام‌گذاری غلط است. در واقع واسطه ساطع کننده لیزر اصلی در لیزر KTP از نوع Nd:YAG بوده و طول‌موج اصلی ۱۰۶۴ نانومتر است. طول‌موج ۵۳۲ نانومتر حاصله ناشی از عبور طول‌موج ۱۰۶۴ نانومتر از یک کریستال پتاسیم تیتانیل فسفات (KTP) مضاعف کننده فرکانس است. درنتیجه لیزر KTP در واقع یک لیزر Nd:YAG با فرکانس مضاعف است

دستگاه‌های رادیوفرکوئنسی (RF)

دستگاه‌های رادیوفرکوئنسی (RF) ابزارهای غیر لیزری غیر نوری هستند. در این دستگاه‌ها از یک جریان به‌شدت متغیر (متناوب) استفاده می‌شود و ازآنجاکه پوست به جریان الکتریکی (امپدانس) مقاومت دارد ورود جریان سبب ایجاد گرما می‌شود. جریان RF در درم متمرکز می‌گردد. گرم شدن بافت RF توسط عوامل متعددی کنترل می‌شود که عبارتند از: نوع الکترودهای مورداستفاده (یعنی تک یا دوقطبی یا سه‌قطبی)، میزان جریان، طول مدت جریان و زمان خنک کردن دستگاه‌های جدیدتر RF روش‌های فرکشنال برای اعمال جریان استفاده می‌کنند که سبب ایجاد زخم‌های میکروسکوپی زیر سطح پوست می‌گردد. دستگاه‌های RF عمدتاً جهت کاهش شلی پوست استفاده‌شده و اثربخشی آن‌ها در نواحی اطراف گوش، چین نازولبیال (خط خنده)، گردن و شکم و کاهش سلولیت اثبات شده است.

دیودهای ساطع کننده نور (LED)

دیودهای ساطع کننده نور (LED) دستگاه‌های غیر لیزری اما نوری هستند که طیف باریکی از طول‌موج‌های با شدت کم را ساطع می‌کنند. دستگاه‌های LED قرمز (۵۷۰-۶۷۰ نانومتر) برای رفع چروک‌های خفیف و دستگاه‌های LED آبی (۴۰۰-۵۰۰ نانومتر) برای درمان آکنه بکار می‌روند. این دستگاه‌ها بر اساس تئوری فتوترمولیز انتخابی عمل نمی‌کنند بلکه در عوض از اصول فتومدولاسیون (تعدیل نوری) تبعیت می‌کنند. بدین معنی که با استفاده از تاباندن طول‌موج خاصی از نور به سلول‌ها، فعالیت‌های آن تعدیل و تنظیم می‌گردد. گرچه این دستگاه‌ها شباهت‌هایی به لیزرها و سایر فناوری‌های نوری دارند اما اثر بافت‌شناسی آن‌ها بر پوست و نتایج بالینی مربوطه به‌شدت ناچیز است. مهمترین فایده LEDها سهولت استفاده از آن‌ها است.

درمان فتودینامیک

درمان فتودینامیک (PDT) شامل استعمال یک ترکیب موضعی حساس کننده به نور و متعاقباً استفاده از یک منبع نوری مانند LED، IPL یا لیزر (برای مثال ۵۹۵ نانومتر) است. از PDT به شکل تأیید نشده جهت جوانسازی پوست آسیب‌دیده ناشی از آفتاب و ضایعات پیگمانته استفاده‌شده و کاربرد آن توسط FDA برای درمان کراتوزهای اکتینیک غیرکراتوتیک (خشن شدن پوست در اثر آفتاب) در صورت مورد تأیید قرارگرفته است. با وجود آنکه PDT با نتایج قابل‌توجهی همراه است به دلیل اریتم و ایجاد پوسته قابل‌توجه پس از درمان، پرهیز شدید بیمار از نور مستقیم آفتاب به مدت ۴۸ ساعت ضروری است چرا که تماس با آفتاب می‌تواند سبب فعال شدن بیش‌ازحد ترکیب حساس کننده به نور شده و در نتیجه با عوارض همراه است که هزینه درمان آن (به دلیل داروهای مورداستفاده از هزینه استفاده از لیزر به‌تنهایی بیشتر می‌شود.

 

 

منبع: راهنمای کاربردی لیزر درمانی زیبایی/ ترجمه: داود رمزی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/taherta2/public_html/wp-includes/functions.php on line 4609

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/taherta2/public_html/wp-includes/functions.php on line 4609

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/taherta2/public_html/wp-content/plugins/really-simple-ssl/class-mixed-content-fixer.php on line 111